Ψηφιακό Μητρώο Παρακολούθησης Υποθέσεων Διαφθοράς
Με το σχέδιο νόμου του υπουργείου Δικαιοσύνης με τίτλο «Σύσταση και Λειτουργία Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου Παρακολούθησης Υποθέσεων Διαφθοράς και λοιπές διατάξεις» επιδιώκεται η δημιουργία ενός ενιαίου ψηφιακού συστήματος οργανωμένων δεδομένων και πληροφοριών για τις υποθέσεις διαφθοράς στο σύνολο της ελληνικής επικράτειας, με ταυτόχρονη ενημέρωση και διαλειτουργικότητα μεταξύ όλων των αρμόδιων αρχών.
Στοχεύουμε στη συγκέντρωση και παραγωγή αξιόπιστων στατιστικών δεδομένων, στη διασφάλιση της αποτελεσματικότερης και ταχύτερης απονομής της ποινικής δικαιοσύνης και στην εμπέδωση του αισθήματος ασφάλειας δικαίου.
Ειδικότερα, η έλλειψη ψηφιακού μητρώου, με συγκεκριμένες προδιαγραφές και αυστηρά καθορισμένο πλαίσιο λειτουργίας, τα κατακερματισμένα στατιστικά στοιχεία υποθέσεων διαφθοράς λόγω έλλειψης πλαισίου επικοινωνίας των συναρμόδιων αρχών και φορέων, η αδυναμία εντοπισμού τωνσταδίων κάθε υπόθεσης διαφθοράς, η δυσχέρεια συσχέτισης των εισερχόμενων υποθέσεων διαφθοράς με το ποσοστό εκκαθάρισής τους και άσκησης τελικώς ποινικών διώξεων, καθώς και τα προβλήματα εντοπισμού συγκεκριμένου χρονικού προσδιορισμού κάθε σταδίου επέβαλαν την αναγκαιότητα των συγκεκριμένων ρυθμίσεων.
Ηλεκτρονική βάση
Παράλληλα, οι αδυναμίες αυτές επισημαίνονται και από διεθνείς οργανισμούς, όπως αποτυπώνονται στην Έκθεση του ΟΟΣΑ για τη Διαφθορά και στην Έκθεση της Ε.Ε. για το Κράτος Δικαίου.
Αναλυτικότερα, αντικείμενο του υπό σύσταση μητρώου θα είναι η τήρηση, ενημέρωση και λειτουργία ψηφιακού συστήματος καταγραφής των διαδικαστικών σταδίων των αδικημάτων διαφθοράς από το αρχικό στάδιο διερεύνησης μέχρι τηναμετάκλητη περάτωση της υπόθεσης. Κατ' αυτόν τον τρόπο επιχειρείται η δημιουργία μιας ηλεκτρονικής βάσης δεδομένων με σκοπό την καταγραφή καιτη ρεαλιστική απεικόνιση του φαινομένου της διαφθοράς.
Η ταξινόμηση των υποθέσεων θα γίνεται με βάση προκαθορισμένο κατάλογο αδικημάτων διαφθοράς, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία και τις διεθνείς συμβάσεις (ΟΟΣΑ- OLAF- PIF), με γνώμονα τις διατάξεις του Ποινικού Κώδικα, ειδικών ποινικών νόμων, διεθνών νομοθετικών κειμένων και ορισμών ή συστάσεων διεθνών φορέων με αντικείμενο την παρακολούθηση και αντιμετώπιση του φαινομένου της διαφθοράς.
Υπόχρεοι ενημέρωσης του μητρώου και καταχώρισης στοιχείων θα είναι η Βουλή των Ελλήνων, τα δικαστήρια και οι εισαγγελίες, αστυνομικές αρχές, η Εθνική Αρχή Διαφάνειας και η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων.
Επιπλέον, το μητρώο θα έχει τη δυνατότητα της άμεσης ενημέρωσης και διαλειτουργικότητας με άλλα μητρώα ή ψηφιακέςπλατφόρμες (π.χ. ψηφιακή πλατφόρμα e-Peitharxika του Δημοσίου) με σκοπό την καλύτερη επικοινωνία και ανταλλαγή δεδομένων, με ταυτόχρονη απλοποίηση των διαδικασιών.
Κάθε υπόθεση θα λαμβάνει μοναδικό αναγνωριστικό κωδικό, ο οποίος θα την ακολουθεί και θα διατηρείται σε όλα τα επιμέρους διαδικαστικά και δικονομικά στάδια μέχρι την αμετάκλητη εκδίκασή της, ενώ σημασμένες ήδη υποθέσεις, μετά τη συνένωσή τους σε οποιοδήποτε δικονομικό στάδιο, θα διατηρούν έναν ενιαίο αναγνωριστικό κωδικό στον οποίο τα ήδη καταχωρισθέντα δεδομένα των επιμέρους υποθέσεων θα μεταφέρονται συνολικά.
Θεσπίζεται αυστηρό πλαίσιο καταχώρισης ανωνυμοποιημένων στοιχείων με σκοπό τη διατήρηση και την απόλυτη θωράκιση της μυστικότητας της έρευνας και προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.
Σημειώνεται ότι δεν θα καταχωρίζονται στο μητρώο πληροφορίες και δεδομένα με ποιοτικά χαρακτηριστικά ικανά να πλήξουν την ακεραιότητα της διαδικασίας, όπου αυτή προβλέπεται, τα δικαιώματα και τα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα του κατηγορουμένου ή άλλων εμπλεκόμενων προσώπων.
Επίσης, θεσπίζεται υπεύθυνος προστασίας των δεδομένων που τηρούνται στο μητρώο με αρμοδιότητα την υποχρέωση λήψης και διαρκούς τήρησης των κατάλληλων και αναγκαίων τεχνικών και οργανωτικών μέτρων ασφάλειας ώστε οι πληροφορίες που τηρούνται στο μητρώο να αποκλείουν την ταυτοποίηση του υποκειμένου των δεδομένων κάθε υπόθεσης διαφθοράς.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης ορίζεται ως Φορέας Επιχειρησιακής Διαχείρισης του μητρώου, με κύρια καθήκοντα την παροχή οδηγιών βέλτιστης λειτουργίας και συντονισμού των εμπλεκόμενων φορέων.
Εξάλλου, μεαπόφαση του υπουργού Δικαιοσύνης συγκροτείται τριμελής επιτροπή, η οποία αποτελείται από: 1) τον εκάστοτε εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος ή όποιον αυτός ορίσει με πράξη του ως πρόεδρο, 2) τον προϊστάμενο τουΑυτοτελούς Τμήματος Συλλογής και Επεξεργασίας Δικαστικών Στατιστικών Στοιχείων του υπουργείου Δικαιοσύνης και 3) τον προϊστάμενο της Διεύθυνσης Έργων Τεχνολογιών Πληροφορικής και Επικοινωνίας του υπουργείου Δικαιοσύνης, ως μέλη.
Μέσα στο 2026
Στις αρμοδιότητες της τριμελούς επιτροπής περιλαμβάνονται, ιδίως, η παρακολούθηση και βελτίωση των προδιαγραφών λειτουργίας του μητρώου, η παροχή οδηγιών και η επίλυση αμφισβητήσεων σχετικά με τη διαδικασία καταχώρισης, η εξαγωγή στατιστικών δεδομένων και η σύνταξη εκθέσεων κ.ά.
Τέλος, με μέριμνα της ανωτέρω τριμελούς επιτροπής προβλέπεται η σύνταξη ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εύρυθμη λειτουργία του μητρώου, η οποία θα είναι προσβάσιμη στους πολίτες μέσω της δημοσίευσής της στην ιστοσελίδα του υπουργείου Δικαιοσύνης, ενώ θα υποβάλλεται και στην Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας της Βουλής με σκοπό τη διασφάλιση της διαφάνειας και της ακεραιότητας της διαδικασίας.
Το μητρώο θα ξεκινήσει τη λειτουργία του εντός του τρέχοντος έτους κατόπιν ψήφισης των σχετικών διατάξεων από το Ελληνικό Κοινοβούλιο.
Με το σχέδιο νόμου που εισάγεται την επόμενη εβδομάδα προς συζήτηση στηναρμόδια Επιτροπή της Βουλής, επιδιώκουμε την αναβάθμιση της χώρας στους δείκτες αξιολόγησης των διεθνών θεσμών μέσω της συγκέντρωσης και αποστολής ποιοτικών ρεαλιστικών και εξειδικευμένων στατιστικών δεδομένων, καθώς και την άντληση ασφαλών συμπερασμάτων που θα οδηγήσουν σε λήψη μέτρων για την ταχύτερη και αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του φαινομένου της διαφθοράς και ενίσχυση της διαφάνειας και της εμπιστοσύνης των πολιτών στους θεσμούς και το Κράτος Δικαίου.
Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «ΠΡΩΤΟ Θέμα» στις 15 Φεβρουαρίου 2026.
Η συνέντευξη δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Ώρα της Φωκίδας», στις 14 Οκτωβρίου 2025.